Leki SSRI – na czym polega ich działanie?

Leki SSRI – na czym polega ich działanie?

Leczenie farmakologiczne w połączeniu z psychoterapią stanowią podstawę terapii choroby afektywnej jednobiegunowej, czyli depresji. W zależności od indywidualnych potrzeb pacjenta oraz uciążliwych dolegliwości, psychiatra Bydgoszcz dobierze najwłaściwszy zestaw leków. Jedną z popularniejszych grup preparatów farmakologicznych stosowanych w przypadku depresji są leki SSRI. Na czym właściwie polega ich działanie oraz jakie mają działanie niepożądane? Odpowiadamy w poniższym artykule.

Jak działają leki na depresję?

Depresja to choroba objawiająca się obniżeniem nastroju, zmniejszeniem aktywności oraz ubytkiem energii. Pacjenci skarżą się na obniżoną samoocenę, brak przyjemności z rozwijania swoich dawnych pasji oraz szybkie odczuwanie zmęczenia, nawet przy niewielkim wysiłku. Za patogenezę depresji odpowiadają prawdopodobnie zaburzenia w ilości neuroprzekaźników w obrębie ośrodkowego układu nerwowego. Są to takie substancje w mózgu, które odpowiadają za nastrój, pobudzenie, apetyt czy popęd płciowy. Należą do nich:

Test reklama
  • serotonina,
  • dopamina,
  • noradrenalina.

U pacjentów z depresją można zauważyć znaczny spadek ilości tych substancji. Najprawdopodobniej wynika to z nadaktywności monoaminooksydazy (MAO), czyli enzymu odpowiedzialnego za deaminację w tkance nerwowej. Dokładniej mówiąc, enzym ten rozkłada cząsteczki w taki sposób, że tracą one swoje ważne właściwości.

Mechanizm działania leków na depresję polega na nasilaniu neurotransmisji w układzie noradrenergicznym oraz serotoninergicznym (w których główny udział biorą kolejno: noradrenalina i serotonina). Może się to odbywać m.in. poprzez hamowanie wychwytu zwrotnego monoamin, tak jak w przypadku leków SSRI.

szlak serotoninowy w mózgu

Leki SSRI – na czym polega ich działanie?

Leki SSRI to selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, które blokują transporter dla serotoniny. Są to preparaty, które powodują zatrzymanie serotoniny w tkance mózgowej, aby jej stężenie utrzymywało się na pewnym stałym poziomie. Wzrost stężenia serotoniny w mózgu pacjenta powoduje poprawę nastroju oraz zmniejszenie objawów depresji. Jednocześnie leki te nie mają wpływu na wychwyt innych neuroprzekaźników, takich jak noradrenalina i dopamina. Do tych leków należą:

  • Citalopram,
  • Escitalopram,
  • Fluoreksetyna,
  • Fluwoksamina,
  • Paroksetyna.

Leki SSRI – podstawowe zastosowanie

Toksyczność SSRI jest niewielka, dzięki czemu są uznawane za bezpieczne i w wielu przypadkach stanowią pierwszy lek, od którego psychiatra Bydgoszcz rozpoczyna leczenie depresji. Leki SSRI są jednak wykorzystywane nie tylko w przypadku zaburzeń depresyjnych, ale także w:

  • bulimii,
  • chorobie afektywnej dwubiegunowej (ChAD),
  • zaburzeniach kompulsywno-obsesyjnych,
  • fibromialgii,
  • PMS,
  • uzależnieniu alkoholowym,
  • terapii lęku.

Działania niepożądane po zastosowaniu leków SSRI

Leki SSRI są stosunkowo bezpieczne dla pacjentów oraz wywołują mniej skutków ubocznych od innych leków przeciwdepresyjnych. Należy mieć na uwadze, że istnieją działania niepożądane po zastosowaniu tych leków. Zaliczamy do nich:

  • zmniejszenie apetytu oraz spadek masy ciała,
  • zaburzenia funkcji seksualnych,
  • zaburzenia żołądkowo-jelitowe,
  • bóle i zawroty głowy, niepokój, pobudzenie.

Efekty uboczne SSRI

Zespół serotoninowy, czyli interakcja między lekami.

Specjalista, przepisując leki SSRI zawsze powinien pamiętać, aby nie łączyć ich z inhibitorami MAO. Interakcja między tymi lekami może wywołać tzw. zespół serotoninowy, czyli nadmierne pobudzenie receptorów serotoninowych (wynikające ze zbyt dużej ilości serotoniny w mózgu). Do jego objawów należy triada charakterystycznych objawów. Są to:

  • nadpobudliwość nerwowo-mięśniowa,
  • nadmierne pobudzenie układu współczulnego,
  • zaburzenia świadomości.

Stosowanie leków SSRI jest przeciwwskazane nie tylko u pacjentów stosujących inhibitory MAO, ale także u kobiet w ciąży oraz matek karmiących!