Pragnienie bliskości to jedna z podstawowych potrzeb ludzkich. Wyraża się w dążeniu do tworzenia więzi emocjonalnej, chęci bycia razem, czy też poszukiwaniu akceptacji. Niejednokrotnie zaspokojenie potrzeby wiąże się z cierpieniem, szczególnie jeśli mamy na myśli relację romantyczną. Czy paniczny lęk przed miłością można racjonalnie uzasadnić? Na czym polega filofobia?
Lęk przed miłością – wprowadzenie
Zgodnie z medyczną definicją, filofobia to nieuzasadniony strach przed zakochaniem się i byciem w związku z drugą osobą. Filofobia obejmuje takie elementy, jak lęk przed zranieniem, zobowiązaniem i zdradą, a także obawę o utratę niezależności. Swoje oblicze odsłania przede wszystkim w przekonaniach: „nie mam czasu na związek”, „nikt nie chce ze mną być”, „osoby które spotykam są niedojrzałe”, itp. Fobia najczęściej rozwija się jako echo negatywnych doświadczeń z przeszłości, opartych właśnie o relacje miłosne. Ponadto ma ogromny wpływ na jakość życia, przytłacza chorego i skutecznie prowadzi do uczucia samotności.
Dlaczego boimy się angażować w relacje?
Wydawać by się mogło, że każdy z nas marzy o pięknej i odwzajemnionej miłości wprost z filmu. Istnieją jednak osoby, które panicznie boją się kochać i być w bliskim związku. Lęk przed zaangażowaniem może wynikać z nieprawidłowych wzorców, jakie rodzice przekazują swoim dzieciom. Zjawisko w szczególności dotyczy rodzin dysfunkcyjnych, rozbitych i wypełnionych nałogami. Lęk podsycany jest również wtedy, gdy rodzice nie zaspokajają podstawowej potrzeby miłości i bezpieczeństwa u dziecka, gdy nie okazują uczuć, bądź też robią to interesownie, np. gdy podopieczny spełni ich oczekiwania. Paradoksalnie nadmierna troska i nadopiekuńczość, poprzez uczucie zniewolenia i pozbawienia indywiudalności, prowadzą do miłosnych zawirowań w dorosłym życiu.
Filofobia (lęk przed miłością) jako zaburzenie psychiczne
Filofobia bez wątpienia należy do zaburzeń psychicznych, które istotnie wpływają na codzienne funkcjonowanie. Za sprawą braku uwarunkowań genetycznych i biologicznych, występuje z jednakową częstością u obu płci. Warto zaznaczyć, że filofobia może mieć charakter wyłącznie okresowy, co utrudnia postawienie trafnej diagnozy. Oprócz odczuwanego lęku przed miłością, obejmuje również zaburzenia behawioralne:
- niechęć do nawiązywania więzi emocjonalnych;
- unikanie miejsc, w których osoby mogą okazywać sobie uczucia, rezygnacja z życia towarzyskiego;
- odmowa uczestnictwa w ślubach, weselach i rocznicach;
- niepokój na samą myśl o zakochaniu.
Nie sposób pominąć faktu, że fiolofobia może również przejawiać się objawami somatycznymi, takimi jak: przyspieszona akcja serca, drżenie ciała, wzmożone poty, bóle brzucha i głowy a nawet duszność. Wszystko w obliczu myśli i rozmów o miłości.
Lęk przed miłością – jak skutecznie się go pozbyć?
Lęk przed miłością u każdej osoby może mieć inną przyczynę powstania. Niezwykle trudno jest samodzielnie znaleźć odpowiedź na pojawiające się sygnały w życiu dorosłym, które mogłyby wskazywać na występowanie zaburzenia. Na szczęście filofobia, podobnie jak inne fobie społeczne, może być skutecznie leczona. Jeśli podejrzewasz u siebie zaburzenie – boisz się miłości i bliskości, najlepszą decyzją będzie udanie się do specjalisty z zakresu psychologii lub psychiatrii. Świetne efekty przynosi terapia poznawczo-behawioralną, której zadaniem jest określenie źródła problemu. Równie ważne pozostaje opanowanie objawów somatycznych, które poprzez uczucie wstydu, pogłębiają fobię. W indywidualnych przypadkach – szczególnie nasilonych objawach somatycznych i stanach depresyjnych, można zdecydować się na wprowadzenie odpowiedniego leku. Pamiętaj jednak, że decyzję o farmakoterapii zawsze podejmuje lekarz psychiatra. Pomoc specjalisty i rozpoczęcie psychoterapii zwiększają szansę w budowaniu głębokich i satysfakcjonujących relacji, dlatego nie zwlekaj i zgłoś się do MentalExpert!